طرز تهیه آش گوجه فرنگی با لوبیا چشم بلبلی؛ ترش و جاافتاده
برای آش گوجه فرنگی ۶ نفره، ۱۰۰ گرم لوبیا چشمبلبلی را ۶ ساعت خیس کنید و حدود ۳۰ تا ۳۵ دقیقه بپزید. ۴۵ گرم برنج را اضافه کنید و ۲۰ دقیقه دیگر بپزید. پیازداغ، سیر و ادویه را با ۳۰ گرم رب تفت دهید و همراه ۷۰۰ گرم گوجه پورهشده به قابلمه اضافه کنید. سپس ۴۵۰ گرم سبزی آش، سیر تازه و ۲۵۰ میلیلیتر آبقلم اضافه کرده و آش را تا جاافتادن بپزید. آبغوره را در پایان و متناسب با ترشی گوجه تنظیم کنید.
آش گوجه فرنگی یک آش خوشرنگ و ترشمزه ایرانی است که در این نسخه با لوبیا چشمبلبلی، مقدار کمی برنج، گوجهفرنگی تازه، سبزی آش و آبغوره تهیه میشود. برنج در طول پخت نرم و لعابدار میشود و همراه گوجه به آش قوام میدهد، در حالی که لوبیا چشمبلبلی بافت آش را کامل میکند.
مهمترین نکته در تهیه این آش، پخت مناسب لوبیا قبل از اضافهکردن گوجه، کنترل مقدار آب، تفتدادن رب و تنظیم تدریجی آبغوره است. چون میزان ترشی گوجهها متفاوت است، بهتر است آبغوره را یکباره داخل قابلمه نریزید.

اطلاعات دستور آش گوجه فرنگی
| مورد | مقدار |
|---|---|
| مناسب برای | ۶ نفر |
| مقدار نهایی | حدود ۶ کاسه متوسط |
| درجه سختی | آسان |
| زمان آمادهسازی | ۳۰ دقیقه |
| زمان خیساندن لوبیا | ۶ ساعت |
| زمان پخت | حدود ۱ ساعت و ۴۰ دقیقه |
| کل زمان | حدود ۸ ساعت و ۱۰ دقیقه |
| روش پخت | پخت حبوبات و برنج و جاانداختن با گوجه و سبزی روی اجاق |
مواد لازم برای آش گوجه فرنگی ۶ نفره

| مواد اولیه | مقدار دقیق |
|---|---|
| لوبیا چشمبلبلی خشک | ۱۰۰ گرم |
| برنج ایرانی | ۴۵ گرم، حدود یکچهارم لیوان فرانسوی |
| پیاز متوسط | ۳ عدد، حدود ۴۵۰ گرم |
| سیر | ۳ حبه، حدود ۱۲ گرم |
| جعفری خردشده | ۱۰۰ گرم |
| گشنیز خردشده | ۵۰ گرم |
| تره خردشده | ۱۰۰ گرم |
| اسفناج خردشده | ۲۰۰ گرم |
| گوجهفرنگی رسیده | ۷۰۰ گرم |
| سیر تازه | ۱ بوته کوچک، حدود ۴۰ گرم |
| نعناع خشک | ۴ گرم، حدود ۲ قاشق چایخوری |
| رب گوجهفرنگی | ۳۰ گرم، حدود ۲ قاشق غذاخوری |
| آبغوره | ۳۰ میلیلیتر، حدود ۲ قاشق غذاخوری، قابل تنظیم بر اساس ترشی گوجه |
| آبقلم یا استاک گوشت کمنمک | ۲۵۰ میلیلیتر |
| آب | ۱٫۵ لیتر برای پخت، بهعلاوه کمی آب جوش در صورت نیاز |
| روغن مایع | ۶۰ میلیلیتر |
| زردچوبه | ۳ گرم، حدود ۱ قاشق چایخوری |
| فلفل سیاه | یکچهارم قاشق چایخوری |
| پودر تخم گشنیز | نصف قاشق چایخوری |
| پودر زیره سبز | نصف قاشق چایخوری |
| نمک | ۸ گرم، حدود ۱ و یکچهارم قاشق چایخوری، سپس تنظیم بر اساس شوری آبقلم |
مقدار مواد برای تعداد نفرات مختلف
| مواد اصلی | ۳ نفر | ۶ نفر | ۱۲ نفر |
|---|---|---|---|
| لوبیا چشمبلبلی | ۵۰ گرم | ۱۰۰ گرم | ۲۰۰ گرم |
| برنج | ۲۵ گرم | ۴۵ گرم | ۹۰ گرم |
| گوجه | ۳۵۰ گرم | ۷۰۰ گرم | ۱٫۴ کیلوگرم |
| سبزی آش | ۲۲۵ گرم | ۴۵۰ گرم | ۹۰۰ گرم |
| پیاز | ۱ تا ۲ عدد | ۳ عدد | ۶ عدد |
| رب گوجه | ۱۵ گرم | ۳۰ گرم | ۶۰ گرم |
| آبغوره | تا ۱۵ میلیلیتر | تا ۳۰ میلیلیتر | تا ۶۰ میلیلیتر |
سبزی آش گوجه فرنگی چیست؟
در این دستور مجموعاً ۴۵۰ گرم سبزی استفاده میشود:
- ۲۰۰ گرم اسفناج
- ۱۰۰ گرم جعفری
- ۱۰۰ گرم تره
- ۵۰ گرم گشنیز
علاوه بر این ترکیب، یک بوته کوچک سیر تازه نیز به آش اضافه میشود.
لوبیا چشمبلبلی چند ساعت خیس بخورد؟
برای این دستور ۶ ساعت خیساندن مناسب است. در این مدت یک بار آب لوبیا را عوض کنید و قبل از پخت نیز آب خیساندن را دور بریزید.
زمان دقیق پخت ممکن است با توجه به تازگی لوبیا تغییر کند؛ معیار اصلی نرمشدن آن است.
برنج را چند ساعت خیس کنیم؟
برای ۴۵ گرم برنج، حدود یک ساعت خیساندن کافی است. هدف برنج در این آش ایجاد لعاب است و قرار نیست دانههای آن مثل برنج پلویی کاملاً جدا بمانند.
طرز تهیه آش گوجه فرنگی

خیساندن لوبیا و برنج
لوبیا چشمبلبلی را بشویید و ۶ ساعت در آب سرد بخیسانید و یک بار آب آن را عوض کنید. برنج را جداگانه بشویید و ۱ ساعت در آب سرد بخیسانید. پیش از پخت، آب خیساندن لوبیا و برنج را دور بریزید.
پختن لوبیا چشمبلبلی و برنج
لوبیا آبکششده را با ۱٫۵ لیتر آب در قابلمه بزرگ بریزید و به جوش برسانید. حرارت را کم کنید و حدود ۳۰ تا ۳۵ دقیقه بپزید تا لوبیا نیمپز رو به نرم شود. سپس برنج آبکششده را اضافه کنید و ۲۰ دقیقه دیگر با حرارت ملایم بپزید تا برنج کاملاً نرم و لعابدار شود.
آمادهکردن گوجه و سبزی آش
گوجهفرنگیها را رنده یا پوره کنید. جعفری، گشنیز، تره و اسفناج را پس از شستن و خشکشدن نسبتاً درشت خرد کنید. سیر تازه را نیز تمیز و ریز خرد کنید.
آمادهکردن پیازداغ و ادویه
دو عدد از پیازها را نگینی ریز کنید. ۴۰ میلیلیتر از روغن را در تابه روی حرارت متوسط گرم کنید و پیازها را ۸ تا ۱۰ دقیقه تفت دهید تا طلایی شوند. سیر را اضافه کنید و ۳۰ ثانیه تفت دهید. زردچوبه، فلفل سیاه، پودر تخم گشنیز و زیره را اضافه کنید و حدود ۲۰ ثانیه هم بزنید.
تفتدادن رب و افزودن گوجه
رب گوجهفرنگی را به پیازداغ اضافه کنید و حدود ۱ دقیقه تفت دهید تا رنگ آن باز شود. مخلوط پیاز و رب را همراه پوره گوجهفرنگی به قابلمه لوبیا و برنج اضافه کنید و ۱۰ دقیقه با جوش ملایم بپزید تا طعم خام گوجه و رب کمتر شود.
افزودن سبزی و آبقلم
جعفری، گشنیز، تره، اسفناج و سیر تازه خردشده را به قابلمه اضافه کنید. آبقلم یا استاک گوشت کمنمک را نیز بیفزایید و آش را ۲۵ تا ۳۰ دقیقه با حرارت ملایم و در نیمهباز بپزید. هر چند دقیقه از کف قابلمه هم بزنید تا برنج ته نگیرد.
تنظیم ترشی و جاانداختن آش
ابتدا ۱۵ میلیلیتر آبغوره و نمک را اضافه کنید و آش را بچشید. اگر گوجهها شیرین یا کمترش هستند، ۱۵ میلیلیتر آبغوره باقیمانده را نیز اضافه کنید. آش را ۱۰ تا ۱۵ دقیقه دیگر بدون درپوش یا با در نیمهباز بپزید تا غلیظ و جاافتاده شود. اگر بیش از حد غلیظ شد، کمی آب جوش اضافه کنید.
تهیه نعناعداغ و سرو
پیاز باقیمانده را خلالی کنید و با ۲۰ میلیلیتر روغن طلایی کنید. حرارت را خاموش کنید و نعناع خشک را اضافه کرده و فقط ۱۰ تا ۱۵ ثانیه هم بزنید. نیمی از نعناعداغ را داخل آش بریزید و مخلوط کنید و نیم دیگر را برای تزیین نگه دارید. آش را داغ در کاسه بریزید و با پیازداغ و نعناعداغ سرو کنید.
نعناع را روی حرارت زیاد سرخ نکنید. نعناع خشک بسیار سریع میسوزد و میتواند کل آش را تلخ کند. بهتر است بعد از خاموشکردن حرارت وارد روغن شود.
غلظت مناسب آش گوجه چگونه است؟
آش گوجه آماده باید لعابدار و نسبتاً غلیظ باشد، اما نباید حالت پورهای یا خمیری پیدا کند. لوبیاها باید نرم باشند و برنج باید تا حد زیادی در مایع آش باز شده باشد.
به خاطر وجود برنج، آش بعد از خاموشکردن نیز کمی غلیظتر میشود.
راز جا افتادن آش گوجه فرنگی
- لوبیا را قبل از اضافهکردن گوجه تا حد زیادی بپزید.
- اجازه دهید برنج کاملاً نرم و لعابدار شود.
- گوجه و رب فرصت کافی برای پخت داشته باشند.
- در مرحله پایانی در قابلمه را نیمهباز یا باز بگذارید تا آب اضافی تبخیر شود.
- آش را مخصوصاً در مراحل پایانی از کف هم بزنید.
چرا گوجه را بعد از نیمپزشدن لوبیا اضافه میکنیم؟
در این دستور ابتدا لوبیا در آب میپزد و وقتی به نرمی مناسب نزدیک شد، گوجه وارد قابلمه میشود. این ترتیب کنترل زمان پخت لوبیا را آسانتر میکند.
چرا رب گوجه را تفت میدهیم؟
تفت کوتاه رب در روغن باعث کاهش بوی خام و بهترشدن رنگ آن میشود. حدود یک دقیقه کافی است و رب نباید بسوزد.
آبغوره را چه زمانی اضافه کنیم؟
آبغوره در مرحله پایانی اضافه میشود؛ ابتدا نصف مقدار را بریزید و آش را بچشید. اگر گوجهها خودشان ترش هستند ممکن است تمام ۳۰ میلیلیتر لازم نباشد.
اگر آش خیلی ترش شد چه کنیم؟
کمی آب جوش اضافه کنید و اجازه دهید چند دقیقه بیشتر بپزد. همچنین در دفعات بعد آبغوره را مرحلهای اضافه کنید.
برای اصلاح ترشی، شکر را بهصورت پیشفرض به دستور اضافه نمیکنیم؛ چون طعم اصلی این آش باید بر پایه گوجه و آبغوره باقی بماند.
اگر آش بیمزه یا کمترش شد چه کنیم؟
بعد از پخت کامل سبزی و گوجه، کمی دیگر آبغوره اضافه کنید و سپس نمک را تنظیم کنید.
چرا آش گوجه آبکی شده است؟
مهمترین دلایل، آب اولیه زیاد، بازنشدن برنج یا پخت کوتاه مرحله نهایی است.
در قابلمه را بردارید و آش را روی حرارت ملایم بیشتر بپزید. نیازی به آرد یا نشاسته نیست.
اگر آش خیلی غلیظ شد چه کنیم؟
آب جوش را هر بار حدود یکچهارم تا نصف پیمانه اضافه کنید و بعد از هر بار افزودن، غلظت را بررسی کنید.
چرا آش گوجه تلخ میشود؟
سوختن نعناع، سیر، ادویه یا رب از مهمترین دلایل تلخی است. نعناع خشک بهخصوص فقط به چند ثانیه تماس با روغن گرم نیاز دارد.
آیا قرص استاک لازم است؟
خیر. در نسخه اصلی از ۲۵۰ میلیلیتر آبقلم یا استاک گوشت کمنمک استفاده میشود و قرص استاک ضروری نیست.
اگر از استاک آماده استفاده میکنید، مقدار نمک را با توجه به شوری آن تنظیم کنید.
آش گوجه بدون آبقلم
برای نسخه سادهتر یا بدون گوشت میتوانید ۲۵۰ میلیلیتر آب یا استاک سبزیجات کمنمک را جایگزین آبقلم کنید.
آش گوجه با گوشت قلقلی
اگر آش را با گوشت دوست دارید، میتوانید حدود ۲۰۰ گرم گوشت چرخکرده را با مقدار کمی پیاز رندهشده، نمک و فلفل به شکل کوفتههای کوچک درآورید، جداگانه کمی سرخ کنید و در حدود ۲۰ دقیقه پایانی به آش اضافه کنید.
آیا سیر تازه ضروری است؟
سیر تازه بخشی از ترکیب اصلی این دستور است و رایحه متفاوتی از سیر خشک یا حبه سیر ایجاد میکند. در صورت در دسترس نبودن میتوانید آن را حذف کنید، اما طعم نهایی کمی متفاوت خواهد شد.
مشکلات رایج و راهحلها
| مشکل | علت احتمالی | راهحل |
|---|---|---|
| لوبیا سفت است | پخت ناکافی یا لوبیای کهنه | قبل از افزودن گوجه، پخت لوبیا را ادامه دهید. |
| آش آبکی است | آب زیاد یا پخت کوتاه | بدون درپوش بیشتر بپزید. |
| آش بیش از حد سفت است | برنج آب زیادی جذب کرده | کمی آب جوش اضافه کنید. |
| آش خیلی ترش است | آبغوره زیاد یا گوجه بسیار ترش | آبغوره را مرحلهای اضافه کنید. |
| آش کمترش است | گوجه شیرین یا آبغوره کم | در پایان کمی آبغوره بیشتر اضافه کنید. |
| طعم تلخ دارد | نعناع، رب یا سیر سوخته | حرارت تفت را کاهش دهید. |
| برنج ته گرفته | همزدن کم | پس از نرمشدن برنج مرتب از کف هم بزنید. |
| طعم استاک غالب است | استاک غلیظ یا شور | از استاک کمنمک استفاده کنید. |
روش نگهداری آش گوجه
- باقیمانده آش را بعد از خنکشدن اولیه در ظرف دربسته داخل یخچال قرار دهید.
- برای بهترین ایمنی و کیفیت طی ۳ تا ۴ روز مصرف کنید.
- برنج پس از سردشدن مایع بیشتری جذب میکند؛ هنگام گرمکردن ممکن است کمی آب لازم باشد.
- آش را با حرارت ملایم و همزدن منظم گرم کنید.
آیا آش گوجه قابل فریز کردن است؟
بله. آش را در سهمهای مناسب منجمد کنید و برای گرمکردن، در صورت غلیظشدن کمی آب جوش اضافه کنید. ممکن است بافت سبزی و برنج پس از یخزدایی کمی نرمتر شود.
آشهای مرتبط
پرسشهای متداول
برای ۶ نفر چقدر گوجه لازم است؟
۷۰۰ گرم گوجهفرنگی رسیده.
آش گوجه چه حبوباتی دارد؟
در نسخه اصلی این صفحه ۱۰۰ گرم لوبیا چشمبلبلی استفاده میشود.
لوبیا چشمبلبلی چند ساعت خیس بخورد؟
حدود ۶ ساعت.
چقدر برنج لازم است؟
۴۵ گرم، حدود یکچهارم لیوان فرانسوی.
سبزی آش گوجه چیست؟
اسفناج، جعفری، تره و گشنیز، بهعلاوه مقدار کمی سیر تازه.
چقدر آبغوره لازم است؟
حداکثر ۳۰ میلیلیتر یا حدود ۲ قاشق غذاخوری؛ مقدار نهایی به ترشی گوجه بستگی دارد.
آش گوجه چند ساعت میپزد؟
حدود ۱ ساعت و ۴۰ دقیقه زمان پخت، بهعلاوه ۶ ساعت خیساندن لوبیا.
چطور آش گوجه غلیظ و جاافتاده شود؟
برنج باید کاملاً نرم شود و آش در مرحله پایانی با حرارت ملایم و در نیمهباز یا باز بپزد تا آب اضافی تبخیر شود.
چرا نعناعداغ تلخ شده است؟
نعناع خشک روی حرارت مستقیم خیلی سریع میسوزد؛ پس از خاموشکردن حرارت آن را به روغن اضافه کنید.
آیا میتوان گوشت قلقلی اضافه کرد؟
بله، ولی گوشت قلقلی یک نسخه اختیاری است و در دستور پخت اصلی این صفحه قرار ندارد.
تمامی محتوای سایت دارای حق نشر است. کپیبرداری بخشی یا تمام آن به هر شکل مجاز نیست و پیگرد قانونی دارد. بازنشر در سایتهای تجمیعکننده یا درون iframe اکیداً ممنوع است.