طرز تهیه ماکارونی ایرانی با گوشت و تهدیگ سیبزمینی
برای تهیه ماکارونی ایرانی خوشرنگ و دانهدانه، سس گوشت را غلیظ آماده کنید، رشتهها را کمی زنده آبکش کنید و پس از جمعشدن بخار، حرارت قابلمه را کاهش دهید. خشککردن ورقههای سیبزمینی و استفاده از حرارت کنترلشده نیز به تشکیل تهدیگ طلایی و ترد کمک میکند.
برای تهیه ماکارونی ایرانی با گوشت چرخکرده، باید سس گوشتی نسبتاً غلیظ باشد، ماکارونی کمی زنده آبکش شود و غذا با حرارت کم دم بکشد. در این دستور، ماکارونی به روش لایهای و همراه با تهدیگ سیبزمینی آماده میشود و مقدار مواد برای ۵ نفر در نظر گرفته شده است.

اطلاعات دستور پخت ماکارونی
| مشخصات | مقدار |
|---|---|
| تعداد نفرات | ۵ نفر |
| درجه سختی | آسان |
| زمان آمادهسازی | حدود ۳۰ دقیقه |
| زمان پخت و دمکشیدن | حدود ۱ ساعت |
| کل زمان | حدود ۱ ساعت و ۳۰ دقیقه |
نکته: زمان دقیق پخت به نوع ماکارونی، ضخامت قابلمه و میزان حرارت بستگی دارد. زمان درجشده روی بسته ماکارونی را نیز بررسی کنید.
مواد لازم برای ماکارونی با گوشت

| ماده اولیه | مقدار |
|---|---|
| ماکارونی رشتهای | ۵۰۰ گرم |
| گوشت چرخکرده | ۴۰۰ تا ۵۰۰ گرم |
| پیاز متوسط | ۲ عدد |
| رب گوجهفرنگی | ۲ قاشق غذاخوری پُر |
| آب | حدود سهچهارم تا ۱ لیوان |
| سیبزمینی بزرگ | ۱ عدد |
| زعفران دمکرده | ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری، اختیاری |
| زردچوبه | ۱ قاشق چایخوری |
| فلفل سیاه | نصف قاشق چایخوری |
| فلفل قرمز | یکچهارم تا نصف قاشق چایخوری |
| پودر سیر | نصف قاشق چایخوری |
| جوز هندی | یکچهارم قاشق چایخوری، اختیاری |
| چوب دارچین | ۱ تکه کوچک، اختیاری |
| آبغوره، آب نارنج یا آبلیموی تازه | ۱ قاشق غذاخوری، اختیاری |
| استاک گوشت | ۱ عدد، اختیاری |
| نمک | به مقدار لازم |
| روغن مخصوص سرخکردن | به مقدار لازم |
نکته: استاک گوشت معمولاً نمک زیادی دارد. اگر از آن استفاده میکنید، نمک سس را پس از چشیدن اضافه کنید.
طرز تهیه ماکارونی ایرانی

مرحله اول: پیاز را تفت دهید
پیازها را بهصورت نگینی ریز خرد کنید. یک تابه مناسب را روی حرارت متوسط قرار دهید و پیاز را همراه با مقدار کمی روغن تفت دهید تا سبک و طلایی شود.
زردچوبه را اضافه کنید و حدود ۳۰ ثانیه همراه پیاز تفت دهید. مراقب باشید زردچوبه نسوزد؛ زیرا سوختن آن باعث تلخشدن سس میشود.
مرحله دوم: گوشت چرخکرده را اضافه کنید
گوشت چرخکرده را به پیاز اضافه کنید و با کفگیر از هم باز کنید. گوشت را روی حرارت متوسط تفت دهید تا تغییر رنگ دهد و آب اضافی آن کشیده شود.
تکههای گوشت را تا حد امکان از هم جدا کنید تا سس گوشتی بافت یکنواختتری داشته باشد.
مرحله سوم: رب گوجهفرنگی را تفت دهید
گوشت و پیاز را به یک سمت تابه منتقل کنید و در قسمت خالی تابه کمی روغن بریزید. رب گوجهفرنگی را داخل روغن حدود دو تا سه دقیقه تفت دهید تا رنگ آن باز شود و بوی خامیاش از بین برود.
سپس رب را با گوشت و پیاز مخلوط کنید. اگر پس از مخلوطکردن احساس کردید رنگ سس کم است، میتوانید نصف قاشق غذاخوری رب بیشتر اضافه کنید.
مرحله چهارم: ادویهها را اضافه کنید
فلفل سیاه، فلفل قرمز، پودر سیر، جوز هندی و چوب دارچین را به مواد گوشتی اضافه کنید و حدود یک دقیقه تفت دهید.
در صورت استفاده از استاک گوشت، آن را خرد کرده و در همین مرحله اضافه کنید. مقدار جوز هندی و دارچین را افزایش ندهید؛ زیرا طعم آنها ممکن است بر مزه اصلی ماکارونی غالب شود.
مرحله پنجم: سس ماکارونی را بپزید
سهچهارم تا یک لیوان آب به مواد اضافه کنید و حرارت را افزایش دهید تا سس به جوش بیاید. پس از جوشیدن، حرارت را کم کنید و در تابه را نیمهباز بگذارید.
اجازه دهید سس حدود ۱۵ تا ۲۰ دقیقه بپزد و آب اضافی آن کشیده شود. سس نهایی نباید آبکی باشد؛ زیرا رطوبت زیاد باعث خمیرشدن ماکارونی هنگام دمکشیدن میشود.
در پایان سس را بچشید و نمک آن را تنظیم کنید. در صورت تمایل، یک قاشق غذاخوری آبغوره، آب نارنج یا آبلیموی تازه اضافه کنید.
چوب دارچین را از سس خارج کنید و تابه را کنار بگذارید.
مرحله ششم: آب ماکارونی را بجوشانید
داخل قابلمهای بزرگ مقدار کافی آب بریزید و روی حرارت زیاد قرار دهید تا کاملاً بجوشد. مقداری نمک به آب جوش اضافه کنید.
افزودن روغن به آب جوش ضروری نیست. همزدن ماکارونی در دقایق ابتدایی برای جلوگیری از چسبیدن رشتهها کافی است.
در صورت تمایل میتوانید مقدار کمی زردچوبه به آب اضافه کنید، اما این کار اختیاری است و رنگ رب گوجهفرنگی نیز برای خوشرنگشدن غذا کافی خواهد بود.
مرحله هفتم: ماکارونی را بجوشانید
ماکارونی را داخل آب در حال جوش بریزید و بلافاصله با کفگیر یا چنگال بلند هم بزنید تا رشتهها به یکدیگر نچسبند.
مدت پخت درجشده روی بسته را بررسی کنید، اما برای ماکارونی دمی آن را یک تا دو دقیقه زودتر آبکش کنید. رشتهها باید نرم شده باشند، ولی مغز آنها کمی سفت بماند.
پخت کامل ماکارونی در آب باعث میشود بعد از دمکشیدن بیش از حد نرم و خمیری شود.
مرحله هشتم: ماکارونی را آبکش کنید
ماکارونی را داخل آبکش بریزید. اگر شوری آن مناسب است، نیازی به شستن زیاد با آب سرد نیست.
در صورت شوربودن یا برای متوقفکردن سریع روند پخت، مقدار کمی آب ولرم یا خنک روی ماکارونی بریزید و اجازه دهید آب اضافی آن کاملاً خارج شود.
مرحله نهم: تهدیگ سیبزمینی را آماده کنید
سیبزمینی را بشویید و پوست بگیرید. سپس آن را به ورقههایی با ضخامت حدود نیم سانتیمتر برش دهید.
کف قابلمه دو تا سه قاشق غذاخوری روغن بریزید. در صورت تمایل، کمی زعفران دمکرده نیز به روغن اضافه کنید.
ورقههای سیبزمینی را در یک لایه منظم کف قابلمه بچینید. میان ورقهها فاصله زیادی باقی نگذارید تا تهدیگ یکدستتری داشته باشید.
مرحله دهم: ماکارونی و سس را لایهلایه بریزید
یک لایه نازک ماکارونی روی سیبزمینیها بریزید. سپس مقداری از سس گوشت را روی آن پخش کنید.
لایههای ماکارونی و سس را به همین ترتیب ادامه دهید تا مواد تمام شوند. بهتر است لایه آخر ماکارونی باشد تا سس گوشتی مستقیماً با در قابلمه یا دیوارهها تماس نداشته باشد.
هنگام ریختن ماکارونی، رشتهها را با کفگیر کمی باز کنید. مواد را فشار ندهید؛ زیرا فشردهشدن رشتهها باعث چسبیدن آنها به یکدیگر میشود.
میتوانید پیش از انتقال مواد به قابلمه، ماکارونی و سس را داخل ظرف بزرگی بهآرامی مخلوط کنید و سپس روی تهدیگ بریزید.
مرحله یازدهم: ماکارونی را دم کنید
با دسته کفگیر چند سوراخ داخل ماکارونی ایجاد کنید تا بخار بهتر در میان مواد جریان پیدا کند.
در قابلمه را با دمکنی ببندید و آن را روی حرارت متوسط قرار دهید. پس از حدود پنج تا هفت دقیقه که بخار داخل قابلمه جمع شد، حرارت را کم کنید.
اجازه دهید ماکارونی حدود ۴۰ تا ۵۰ دقیقه با حرارت ملایم دم بکشد. استفاده از شعلهپخشکن برای قابلمههای نازک میتواند از سوختن تهدیگ جلوگیری کند.
ریختن نصف لیوان آب داخل قابلمه ضروری نیست و ممکن است ماکارونی را خمیر کند. فقط اگر رشتهها بسیار خشک هستند، دو تا سه قاشق غذاخوری آب جوش همراه با کمی روغن روی آنها بریزید.
مرحله دوازدهم: ماکارونی را سرو کنید
پس از خاموشکردن حرارت، پنج تا ۱۰ دقیقه صبر کنید. سپس ماکارونی را داخل دیس بکشید و تهدیگ سیبزمینی را کنار آن قرار دهید.
ماکارونی ایرانی را میتوانید با سالاد شیرازی، ماست، سبزی خوردن یا انواع ترشی سرو کنید.
فوت و فن ماکارونی خوشمزه و دانهدانه
چگونه از خمیرشدن ماکارونی جلوگیری کنیم؟
- ماکارونی را یک تا دو دقیقه زودتر از زمان درجشده روی بسته آبکش کنید.
- سس گوشت را آبکی داخل قابلمه نریزید.
- ماکارونی را هنگام لایهکردن فشار ندهید.
- پس از جمعشدن بخار، حرارت را حتماً کم کنید.
- آب زیادی روی ماکارونی در حال دمکشیدن نریزید.
چرا ماکارونی به هم میچسبد؟
کمبودن آب قابلمه، همنزدن رشتهها در دقایق اول، پخت بیش از حد و باقیماندن ماکارونی در آبکش از دلایل اصلی چسبیدن رشتهها هستند.
از قابلمه بزرگ استفاده کنید، ماکارونی را پس از ریختن در آب جوش چند بار هم بزنید و بلافاصله پس از آبکشکردن آن را داخل قابلمه بچینید.
چرا ماکارونی بیرنگ میشود؟
کمبودن رب یا تفتندادن آن باعث کمرنگشدن غذا میشود. رب را جداگانه داخل روغن تفت دهید تا رنگ آن باز شود.
اضافهکردن رب زیاد نیز توصیه نمیشود؛ زیرا ممکن است طعم سس را ترش و سنگین کند.
چرا سس ماکارونی آب میاندازد؟
استفاده از پیاز یا قارچ بدون گرفتن آب اضافی، افزودن آب زیاد یا کوتاهبودن زمان پخت سس میتواند باعث آبکیشدن آن شود.
سس را پیش از لایهکردن آنقدر بپزید که غلیظ شود و مایع آزاد زیادی در کف تابه باقی نماند.
چگونه تهدیگ سیبزمینی ترد شود؟
ورقههای سیبزمینی را تقریباً هماندازه برش دهید و پس از شستن کاملاً خشک کنید. روغن باید پیش از چیدن سیبزمینیها کمی گرم شده باشد.
در ابتدای دمکشیدن، حرارت را برای چند دقیقه متوسط نگه دارید و سپس آن را کم کنید. حرارت زیاد و طولانی باعث سوختن تهدیگ پیش از دمکشیدن ماکارونی میشود.
افزودن قارچ به ماکارونی
برای تهیه ماکارونی با قارچ، حدود ۲۰۰ تا ۲۵۰ گرم قارچ را ورقهای خرد کنید.
قارچها را در تابهای جداگانه با حرارت نسبتاً زیاد تفت دهید تا آب آنها خارج و تبخیر شود. سپس قارچ سرخشده را در دقایق پایانی به سس گوشت اضافه کنید.
افزودن مستقیم قارچ خام به سس ممکن است آن را آبکی کند و زمان غلیظشدن مواد را افزایش دهد.
تهیه ماکارونی بدون گوشت
برای تهیه نسخه بدون گوشت میتوانید گوشت چرخکرده را حذف کنید و از ترکیب قارچ، سویا، عدس پخته، فلفل دلمهای یا سبزیجات خردشده استفاده کنید.
اگر از سویای خشک استفاده میکنید، آن را طبق دستور بسته خیس کنید، آب اضافیاش را بگیرید و سپس همراه پیاز و ادویهها تفت دهید.
روش نگهداری ماکارونی
پس از خنکشدن غذا، ماکارونی را در ظرف دربسته داخل یخچال قرار دهید. بهتر است فقط مقدار موردنیاز هر وعده را گرم کنید.
برای گرمکردن مجدد، ماکارونی را داخل تابه یا قابلمه روی حرارت کم قرار دهید و در صورت خشکبودن، یک تا دو قاشق غذاخوری آب به آن اضافه کنید.
ماکارونی پخته را برای مدت طولانی در دمای محیط نگه ندارید. اگر غذا چند ساعت بیرون از یخچال مانده است، برای نگهداری مجدد آن احتیاط کنید.
پرسشهای متداول
ماکارونی را چند دقیقه بجوشانیم؟
زمان پخت به ضخامت و برند ماکارونی بستگی دارد. برای روش دمی، رشتهها را یک تا دو دقیقه زودتر از زمان درجشده روی بسته آبکش کنید تا هنگام دمکشیدن خمیر نشوند.
آیا باید داخل آب ماکارونی روغن بریزیم؟
خیر. ریختن روغن داخل آب جوش ضروری نیست. استفاده از آب کافی و همزدن رشتهها در دقایق ابتدایی از چسبیدن آنها جلوگیری میکند.
آیا باید ماکارونی را بعد از آبکشکردن بشوییم؟
اگر ماکارونی شور نیست، شستن زیاد آن لازم نیست. مقدار کمی آب خنک میتواند روند پخت را متوقف کند، اما شستوشوی زیاد نشاسته سطح رشتهها و طعم نمک را از بین میبرد.
چرا گوشت ماکارونی بوی نامطبوع میدهد؟
تفتندادن کامل گوشت، استفاده از گوشت نامناسب یا اضافهکردن زودهنگام آب میتواند باعث باقیماندن بوی گوشت شود. گوشت را همراه با پیاز و ادویهها تفت دهید تا تغییر رنگ دهد و آب آن کشیده شود.
آیا میتوان ماکارونی را بدون دمکردن سرو کرد؟
بله. میتوانید ماکارونی آبکششده را مستقیماً با سس مخلوط کنید و سرو کنید؛ اما در روش رایج ایرانی، ماکارونی همراه با سس و تهدیگ داخل قابلمه دم میکشد.
آیا میتوان از ماکارونی فرمی استفاده کرد؟
بله، اما بافت نهایی آن با ماکارونی رشتهای متفاوت خواهد بود. ماکارونی فرمی را نیز باید کمی زنده آبکش کنید تا هنگام دمکشیدن نرم و له نشود.
تمامی محتوای سایت دارای حق نشر است. کپیبرداری بخشی یا تمام آن به هر شکل مجاز نیست و پیگرد قانونی دارد. بازنشر در سایتهای تجمیعکننده یا درون iframe اکیداً ممنوع است.
لطفا طرز تهیه ماکارونی بدون دم کردنم بزارید