روز خبرنگار
وبسایت "فردای تازه" همان "تاروت رنگی" سابق می باشد.
روز خبرنگار
روز خبرنگار در ایران به تاریخ ۱۷ مرداد هر سال (۸ اوت) گرامی داشته میشود. این روز به مناسبت سالگرد شهادت محمود صارمی، خبرنگار خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران (ایرنا)، که در سال ۱۳۷۷ (۱۹۹۸ میلادی) در مزار شریف افغانستان به همراه هشت دیپلمات ایرانی توسط طالبان به شهادت رسید، نامگذاری شده است.
روز خبرنگار به عنوان فرصتی برای تجلیل از خبرنگاران و اهالی رسانه که در شرایط مختلف، گاه با به خطر انداختن جان خود، به وظیفه اطلاعرسانی میپردازند، شناخته میشود.
در این روز، معمولاً مراسم مختلفی از جمله تجلیل از خبرنگاران برتر، برگزاری همایشها و نشستهای مرتبط با مسائل روز رسانه و چالشهای این حوزه برگزار میگردد. همچنین، این روز به مناسبت تاکید بر اهمیت آزادی بیان، حق دسترسی به اطلاعات و تلاشهای خبرنگاران برای رساندن اخبار صحیح به جامعه است.
حرفه خبرنگارى
خبرنگار به شخصی گفته میشود که با بهرهگیری از قریحه و نبوغ فردی و همچنین پشت سر گذاشتن دوره آموزشی مختص به این رشته و عهدهدار شدن تکالیف و تعهداتی که در این حوزه مشخص شده، قادر باشد به وظیفه دریافت، مهیا کردن، گردآوری و ساماندهی اخبار پرداخته و در نهایت خبرها را به واسطه رسانههای جمعی همچون مطبوعات، رادیو، تلویزیون و خبرگزاریها به جامعه و مردم منعکس کند.
قبل از آنکه کسی به حوزه روزنامه نگاری وارد شود، توصیه میشود خصوصیات مربوط به شغل خبرنگاری و روزنامه نگاری را شناسایی کرده تا با اشراف به فعالیتهای این حرفه بتواند اطلاعاتی را در آن کسب کرده و با شناخت کافی در این حوزه قدم بگذارد.
سازمان بین المللی یونسکو (سازمان آموزشی، علمى و فرهنگى ملل متحد) در سال ۱۹۷۸ میلادی، با انتشار یک بیانیه در خصوص جایگاه و تاثیرات رسانههای جمعی در زمینه بهینه سازی سازش و صلح جهانی و درک متقابل بینالمللی، آن را به تصویب رساند.
در بیانیه مذکور، شرط لازم جهت این موضوع تربیت و پرورش اخلاقی و اجتماعی روزنامه نگاران عنوان شده است.
در زمینه خبرنگاری، نداشتن محدودیت در نقل و انتقال اخبار و اطلاعات از جمله حقوق مهم و اساسی شمرده شده که آیین نامههایی بر مبنای اخلاق جهت افرادی که در حوزه گردآوری، اخذ، انتشار و تفسیر اخبار و اطلاعات فعالیت دارند، مقرر گردیده است.
در بیانیه مذکور با موکدسازی بر منشور جهانی سال ۱۹۴۸ سازمان ملل متحد بیان شده که با استناد به چنین قواعدی، لازم است تا خبرنگاران حوزه مطبوعات با بیشترین توان سعی و کوشش خود را به کار گرفته و اخبار و اطلاعات لازم را به جامعه و مردم منعکس کنند. به طوری که همه اخبار درست، موشکافانه و موثق باشند.
همچنین لازم است درستی و صحت اخبار توسط خبرنگاران و سردبیران مورد تحقیق و بررسی قرار بگیرد. جایز نیست هیچ خبرنگاری حقیقت مطلب را به طور عمدی منحرف کرده و یا آن را معیوب و خدشهدار کند. در عین حال هیچ کدام از انواع اخبار و مطالب را نباید از دید عموم و مردم پوشیده نگه داشت.
بر اساس قواعد اخلاقی حاکم در شغل روزنامه نگاری، لازم است همه روزنامه نگاران در هر رتبه و مرحلهای که هستند در قبال خیراندیشی و صلاحدید جامعه به قطعیت کامل رسیده باشند. همچنین تلاشی که در جهت فراهم کردن سود و منفعت فردی صورت گرفته و یا اقداماتی که به منظور دنبال کردن اهداف شخصی انجام گرفته و با خیر و صلاح جامعه در تضاد باشد، کاملا مغایر با قواعد و دستورالعملهای اخلاقی روزنامه نگاری به شمار میرود.
در شغل روزنامه نگاری خطاکار خواندن، بهتان و توهین به دیگران، به عنوان جرم و گناه شناخته میشود.
با استناد به قطعنامههای صادره از سازمان ملل متحد، ربودن متون ادبی و نسبت دادن اخبار، نظریات و نگاشتههای سایر افراد به خود نیز در زمره خطاها و جرم مطبوعاتی تلقی میشود.
در حقیقت بنیان و قاعده حرفه روزنامه نگاری خوش نیتی نسبت به مردم و جامعه میباشد.
ویژگی های خبر
فعالیت خبرنگاری ارتباط مستقیمی با اخبار داشته و با توسل به روشهای متعدد آن را به اطلاع عموم و جامعه میرساند.
همچنین لازم است هر کدام از خبرها دارای خصوصیات خاصی باشد تا نظر بینندگان، شنوندگان و خوانندگان را به خود جلب کند.
از جمله ویژگیهای یک خبر خوب برخورداری از صحت، شفافیت و کامل بودن است. چنانچه خبری نادرست باشد رفته رفته اذهان مردم و جامعه نسبت به خبر رسان دچار تردید و شبهه شده و منابع خبری دیگری را برای خود انتخاب میکنند.
خداوند متعال در آیهای از قرآن کریم میفرمایند: «اگر فاسقی برایتان خبری آورد، بدون تحقیق حرفش را نپذیرید.»
در عین حال مناسب است خبر واضح و آشکار بوده و بدون هیچ نکات مبهم، تلمیح و اشاره به مخاطب منعکس گردد. چرا که یک خبر در هنگامی کامل میباشد که بتواند به سوالات ایجاد شده در ذهن مخاطبان خبر پاسخگو باشد.
ویژگی های خبرنگار
به عبارت دیگر زمانی که خبرنگار در مکان یک واقعه حاضر میشود، به عنوان چشم و گوش رسانه و در عین حال چشم و گوش جامعه میباشد. در این جریان او باید با بهرهگیری از خصوصیات فردی و در عین حال مهارتهایی که در دورههای آموزشی فرا گرفته، حقایق را آشکار کرده و در کوتاهترین زمان به اطلاع مخاطب و مردم برساند.
بایسته است خبرنگار خوب دارای چنین خصوصیاتی باشد:
۱ – ذوق و استعداد:
از جمله ارزشمندترین و مهمترین خصوصیات یک خبرنگار، داشتن علاقه به حرفه خبرنگاری و در عین حال استعداد لازم در این زمینه است.
بدین ترتیب افرادی که به حیطه خوشایند و پرفراز و نشیب خبرنگاری وارد میشوند، لازم است همزمان با داشتن قریحه طبیعی در این موضوع، دارای استعداد واژه گزینی، بینش خبری، صبر و شکیبایی زیاد، دقت نظر و ریزبینی باشد. به طوری که به دور از عواطف و احساسات فردی سعی کند وقایع و رویدادها را مطابق با واقعیت منتشر نموده و علایق و دیدگاه خود را در آن دخیل نکند.
۲ – سرعت عمل:
داشتن شتاب و سرعت عمل در اتخاذ تدابیر و منتقل کتند و فوری اخبار، از جمله خصوصیات مهم و نیادیین یک خبرنگار خوب است.
با توجه به اینکه خبر دهی و اطلاع رسانی یک امر حساس بوده و در عین حال جامعه و مخاطبان نیاز دارند در کمترین زمان و با سرعت بیشتری از اخبار مطلع شده تا قادر باشند تصمیمات صحیحی را اتخاذ کنند، همچنین بالا رفتن تعداد رسانهها و ایجاد رقابت و هم چشمی در میان آنها، بر الزام و احتیاج داشتن «سرعت عمل» در فعالیت خبررسانی تاکید دارد.
اگر کوچکترین درنگ و سستی در منعکس کردن فوری رویدادها رخ دهد، موجب پایین رفتن سطح ارزش و اعتبار رسانه مذکور و متعاقباً از بین رفتن رسانه و بی اثر شدن فعالیت آن خواهد شد. قابل ذکر است در هیچ زمان نمیتوان سرعت و فوریت انتشار یک واقعه را فدای درستی و راستی یک خبر و مطلب نمود. چرا که انتشار مطالب کذب، سرانجام آسیب و زیان جدی را به خبرگزاری مذکور وارد کرده و باعث بیاعتماد شدن جامعه و مخاطبان به آن رسانه خواهد شد.
۳ – حق طلبی:
رسول مکرم اسلام صلی الله علیه و آله در ک روایت فرمودهاند: «حق را بگو و در راه خدا از ملامت هیچ ملامت گری نهراس.»
در عین حال از اساسیترین و حائز اهمیتترین خصوصیات یک خبرنگار خداشناس و پیروز، انجام فعالیت بر پایه حق و عدالت، حقیقت جویی و حقگویی است. در نقطه مقابل این موضوع، جاسوسی، دو به همزنی، ایجاد نفاق و فراهم کردن نزاع و درگیری میان مردم از خصوصیات مضموم ناپسند و مضمومی است که همه انسانهای معقول از آن اجتناب میکنند.
لذا شایسته است مراکز خبرگزاریها و همچنین خبرنگاران، به طور مستمر در پی کشف حقیقت بوده و در این مسیر از هرگونه آشوب، همهمه و تفرقه افکنی میان مردم بپرهیزند.
انواع خبرنگاری
۱ – سرمقاله نویسی:
معمولا روزنامهها، جراید و نشریات به صورت دورهای سرمقالههایی دارند که به دست خبرنگاران خبره و کاربلد در آن حیطه نگاشته شده و به انتشار میرسانند.
به طور معمول سرمقالهها متون مفصلتر و طولانیتری نسبت به مقالات عادی داشته و در کنار آنها مواردی همچون عکس، طراحی و سایر فعالیتهای هنری گنجانده میشود.
در برخی مواقع نیز سرمقالهها با بهرهگیری از ابزارهای چاپ و رنگهای مختلف، به شکل بارزتری نمایان میشود.
۲ – روزنامه نگاری پژوهشی:
در میان رشتههای مختلف روزنامه نویسی، مشکلترین آنها روزنامه نگاری پژوهشی میباشد.
۳ – خبرنگاری ورزشی:
شاخهای از خبرنگاری که دربرگیرنده فعالیتهای ورزشی بوده و رقابت، فعالیتها و تمرینات در سطوح مختلف جامعه و بینالمللی را منعکس میکند، خبرنگاری ورزشی است. این موضوع به عنوان بخش جدا نشدنی خبرگزاریها بوده که بسیاری از روزنامهها، جراید و برنامههای خبری رادیو و تلویزیون به آن میپردازند.
در این میان عدهای از منتقدان خبرنگاری ورزشی را در جایگاه یک خبرنگار واقعی نمی پذیرند. چرا که در جامعه کشورهای غربی جایگاه ورزش به گونهای است که بسیاری از خبرگزاریها تنها از دیدگاه یک رقابت ورزشی به آن ننگریسته و ورزشکاران را به عنوان وسیلهای جهت تجارت قلمداد میکنند.
قابل ذکر است در ایالات متحده آمریکا فعالیتهای مربوط به خبرنگاری ورزشی در برابر تالیفات خبرنگاری معمول، دارای استحکام نوآوری و حساسیت کمتری است. در عین حال رعایت درستی و راستی اخبار، در نظر داشتن انصاف و رویکرد بیطرفانه نیز از جمله شروط لازم در خبرنگاری ورزشی است.
از سایر مباحث مهم در خبرنگاری ورزشی میتوان به تصریح در بیان درست و اصولی فعالیتهای آماری ورزشکاران اشاره کرد.
۴ – خبرنگاری علمی:
از رشتههای دیگر خبرنگاری، خبرنگاری علمی بوده که به تازگی فصل مجزایی را به آن اختصاص میدهند. در این حوزه خبرنگاران موظفند گزارش دقیقی از مطالب تازه علمی و تحقیقاتی را به اطلاع مردم رسانده و منعکس کنند.
لازم است خبرنگارهای علمی مطالب گسترده و تخصصی را به طور کامل استنباط کرده و آنها را تشریح کنند. در برخی مواقع آنها این اطلاعات را از منابعی که با زبان خاصی مندرج شده، دریافت کرده و به طور صحیحی منعکس به این ترتیب آنها میتوانند گزارشهای جالب و زیبایی را مناسب اقشار مختلف مردم جامعه فراهم کرده و انتشار دهند.
یک خبرنگار علمی لازم است با اتکا به مهارت و موقعیت شناسی خود، دریابد که در بین نتایج و دستاوردهای علمی، چه موضوعی دارای بها و جایگاه لازم جهت پرداختن به آن را داشته و در عین حال او به درستی تصمیم بگیرد که در بین مناقشات و جدالهای موجود در یک جامعه علمی، چه موضوعی به اطلاع مردم رسانده شود.
اکثریت قریب به اتفاق خبرنگارهایی که در بخش علمی مشغول به کار هستند، دورههای آموزشی خاصی را در رشته خبرنگاری پشت سر گذاشتهاند. برای نمونه بسیاری از برنامههای پزشکی تلویزیون به واسطه پزشکانی انجام میگیرد که حرفه خبرنگاری را در این شاخه دنبال میکنند.
هرچند این موضوع از شروط اساسی خبرنگاری علمی نبوده و برخی از خبرنگارهای علمی، آموزش یا مهارتی را در شاخه علمی پشت سر نگذاشته اند.
۵ – روزنامهنگاری تحقیقی:
یکی دیگر از انواع خبرنگاری، روزنامه نگاری تحقیقی بوده که خبرنگارها در آن برخی از رویکردهای خلاف قانون، منافی با عرف جامعه و غیر اخلاقی اشخاص، سازمانهای خصوصی و دولتی را مورد بررسی قرار داده و به جامعه افشا میکنند. فعالیت در روزنامه نگاری خبرنگاری ممکن است تا حدودی مشکل، مبهم، نیاز به زمان طولانی و پرخرج باشد.
برای داشتن یک خبر در حوزه روزنامه نگاری تحقیقی لازم است برخی از خبرنگاران جستجو و تحقیقاتی که طی ماهها انجام شده، گفتگوهای خبری مختلف که در اکثر مواقع تکراری بوده و با افراد بسیاری صورت گرفته، سفرهای طولانی به نقاط دور، سیستمهای رایانهای جهت بررسی و مشخص شدن اطلاعات اسناد مردمی را به طور کامل رسیدگی کرده و یک به یک و با دقت به آنها بپردازد. چرا که در این حالت میتواند به عنوان یک روزنامه نگار تحقیقی خبری را مهیا کند.
۶ – خبرنگاری مشاهیر یا مردم:
از جمله بخشهای دیگر خبرنگاری که بهای زیادی برای آن قائل نبوده و پایه و اساس آن در قرن بیستم میلادی شکل گرفت، خبرنگاری افراد مشهور یا مردم است. این حوزه از خبرنگاری زندگی خصوصی و شخصی افراد متعدد به ویژه افراد مشهور و سرشناس همچون ستارههای سینما و تئاتر، فعالان در عرصه هنر و موسیقی، مدلها عکاسان و سایر افراد سرشناس را به مخاطبان منتقل میکند. خبرنگاری مشاهیر یا مردم در عین حال بسیاری از افراد محبوب و معروف در صنعت نمایش، سرگرمی و حتی سیاستمداران و کسانی که مردم به آنها علاقمند هستند را با انجام مصاحبه، گفتگو و برنامههای خاص، نکات مهم و قابل توجه زندگیشان را ستخراج کرده و انتشار میدهند. همچنین کسانی که در زندگی اقدام مهم و قابل توجهی داشتهاند نیز توسط این خبرنگاران دنبال شده و فعالیت آنها مورد بررسی قرار میگیرد.
۷ – سایبر خبرنگاری:
شیوه جدیدی از خبرنگاری که در عصر حاضر با گسترش تکنولوژی و سرعت اینترنت در جهان گسترش بسیاری یافته است، خبرنگاری آنلاین، سایبر خبرنگاری یا روزنامه نگاری الکترونیک میباشد. از جمله شروط لازم جهت فعالیت در سایبر خبرنگاری، اتصال به شبکه اینترنت و شبکه جهانی وب است.
با هیدرودرم، پاکسازی پوستت رو حرفهای و بیدردسر انجام بده
|
با آردن اکسپرتیج، روتین مراقبت از پوستت رو ساده و حرفهای کن
|
